Leita frttum mbl.is

Bloggfrslur mnaarins, jn 2007

RKISMAGAKERFI

Svokalla kvtakerfi hefur veri blvun fyrir slensku jina, og einkum sem ba landsbygginni, allar gtur fr v a var sett laggirnar. g kalla a ar hafi veri sett ft rkismagakerfi og tel fullar forsendur fyrir eirri nafngift. gamla daga var tala um sem hreppsmaga sem hfnuu sveitarframfri og tti a ekki viringarver staa. Margir uru a lta v helsi og gtu ekkert vi v gert. Vildu flestir fegnir geta unni fyrir sr og snum.

Ntminn er a flestu leyti lkur fyrri tma. N eru eir sem eru helstu magarnir framfri hins opinbera, stoltir af v og taka fagnandi vi framlgunum r hvert r sameignarsji jarinnar. eir eru kallair sgreifar en eru ekkert nema magar jarframfri. eir eiga ekki miki skylt vi sjmenn fyrri ra sem urftu a veia fiskinn til ess a eignast hann. eir eru sumir hverjir algjrir hvtflibbar bak vi skrifbor, menn sem aldrei hafa migi saltan sj, en geta samt tt hundruir tonna af fiski sj vegna kerfisvitleysunnar.

Vi slendingar brumst ekki fyrir sigri landhelgismlunum til ess a f yfir okkur blvun eins og kvtakerfi. a var aldrei tlun jarinnar a aulindinni yri rstafa me vlkum htti. En srgskan vann ar sitt urftarstarf og plitskir lubbar gengu ann klbb sem arna myndaist, reykfylltu bakherbergjunum, eins og aalverktaki a aulindinni okkar. Einkavasarnir skyldu njta vaxtanna en ekki jin ll ea almenningur. Og brtt fru tal tgerir a blmstra sem alltaf hfu veri basli. vsanir r rkissji geru ar gfumuninn og brtt fru menn a versla fullu me veiddan fisk sem - j - var auvita ekkert nema peningur.

Og a var bygg upp austtt landinu, me tilkomu essa rkisfram-frslukerfis, en ekki bara a, heldur var s til ess a rlasttt yri lka til kringum tgerina. a hlutverk var eirra sem fengu ekkert sinn hlut og uru a neyast til a ganga mla hj hinum forrku rkismgum. egar aalssttt er skpu verur a hafa rla, ng af rlum kringum forrttindahyski.

Landhelgisbarttan var v til ltils h v afrakstur hennar er fyrir tilverkna kvtakerfisins orinn verri en enginn mannlegum skilningi. g sem almennur slendingur meira sameiginlegt me enskum sjmnnum eins og eim sem sttu slandsmi til a framfleyta fjlskyldum snum, en slenskum sgreifum sem hafa mynda spillta austtt landinu fyrir tilverkna rotinna stjrnunarmla. eir eru ekkert nema rangstir rkismagar - aftur aulind jarinnar.

Saga kvtakerfisins er eitt blsuguferli. Lengi framan af var reynt a agga niur alla andstu vi kerfi me eim rksemdum a arna vri um verndarkerfi a ra. Fiskistofnunum vri gegnum etta kerfi trygg hmarksgeta til vaxtar. Margir gleyptu vi essari blekkingarbeitu og httu a deila fyrirkomulagi. En hva hefur komi daginn. Kvtakerfi er engan htt verndarkerfi og hefur aldrei veri. N er tminn binn a sna a svo ekki verur mti mlt.

Landsbyggin byggist ll upp frjlsri fiskiskn. orpin uru til kringum veiifrelsi. Danir sviptu okkur aldrei frjlsum veiirtti en a geru slensk stjrnvld til a hygla srvalinni auklku. slandssagan mun, a minni hyggju, setja eilft brennimark sem a geru.

Kvtakerfi rkismaganna er glpsamlegt. a er hrein og bein svvira og llum eim til skammar sem hafa fitna eins og pkar v. Kvtakerfi hefur skapa meiri sundrungu, einingu og hatur milli slendinga en nokku anna sastliin tuttugu r. Og a mun halda fram a naga og eitra, spilla og umsna llum rlegum hlutum hrlendis, ar til jin verur bin a f svo ng af v a hn mun rsa upp til a koma v t r heiminum.

Sivillingin kringum etta kerfi hefur veri hryllileg og gert marga, a v er virist, nma fyrir eigin rttltiskennd. Margir hafa fari a verja essa verraskipun bak og fyrir vegna ess a eir hafa fengi svo strar magadsur sinn hlut. ar virist buddunnar lf hafa slegi svo kaft brjstum manna a samviskan hefur brunni upp til agna.

a er dapurlegt upp a horfa hva djfullegt fyrirkomulag getur valdi mikilli blvun og vi slendingar urftum sannarlega llu ru a halda frekar en essu kvtakerfi andskotans.
Sturla Bvarsson hefur n opinberlega bst hp eirra sem hafa gagnrnt harkalega etta skipulag skrattans og vst er gott egar menn sem hafa virst vera blindir eru farnir a sj. Megi eir vera sem flestir.

En kvtamafan hefur rist sem sturlu a Sturlu fyrir viki. Hann er jafnvel vndur um a vita ekki hva hann s a segja vegna ess a hann s hsasmiur en ekki fagaili sjvartvegi. Heyr endemi !

arna er ekki um a a ra a menn urfi a vera einhverjir fagailar. Ng rttindi eiga a fylgja v a vera slenskir rkisborgarar til a menn megi tj sig um lfshagsmunaml af essu tagi. Menn snast gegn rkismagakerfinu vegna ess a eir vilja fylgja rttltinu og finna hjarta snu a etta kerfi er blvun fyrir allt sem miar a heilbrigu rttarfari og elilegri hagsmunarun gu lands og jar.

Rkismagasveitin sst
saningu heimta llu.
Grug er hn mlum mest,
minnir veiibjllu.

Til hennar streymir fan full,
fjarlg r eigu jar.
Komast ar enn kvtagull
krumlurnar grgisar.

Landhelgisfrelsi fjtra var,
fjandinn ar gekk spili.
Hvernig s glpur gerist ar
getur vst enginn skili !


riggja punkta enkingar

a getur vissulega veri margt spaugilegt tilverunni egar a er g. Stundum fara hlutirnir alveg vert a sem vntingar manna hafa stai til. Athafnir sem hafa mia a v a gera tilteknum manni leik geta v snist upp a a vera eim hinum sama til vinnings.

annig var a til dmis me deilu Jhannesar Bnuskaupmanns Bjrn Bjarnason. Jhannes sem arf ekki a horfa neitt srstaklega peninginn, spreai a.m.k. nokkrum hundrasundkllum auglsingar eins og kunnugt er, trlega til a valda Birni plitskum farnai.

En allar lkur eru hinsvegar v a etta tspil Jhannesar hafi ori Birni til framdrttar. Sennilega hefi Bjrn ori a vkja sem rherra nna vi stjrnarskiptin, en vegna inngrips Jhannesar gat Geir Haarde auvita ekki farga Birni. a hefi komi t eins og a hefi veri gert eftir beinni pntun fr Baugi.

Jhannes skapai v Birni Bjarnasyni hreina rherra-lftryggingu me auglsingunum og var a reianlega ekki tlun hans ea vilji.

Skemmtilegt er a sj a essi tgjld Jhannesar virast annig hafa komi Birni beint til ga. g segi skemmtilegt, v niurstaan er mtuleg Jhannes. Hann notai au sinn til a reyna a klekkja manni sem embttislega er jnustu jarinnar og s afer er ekki gefelld. Jafnvel Jhannes kunni a hafa msar mlsbtur, voru essar auglsingar mistk af hans hendi og tkoman eftir v. Vopnin geta stundum snist illilega hndum frustu manna.

Trlega hefur glggskyggni Jhannesar veri talsvert meiri egar hann var a koma Bnusveldinu stofn snum tma, en etta snir lklega a llum frlast me aldrinum.

***

George W. Bush var nveri einhverjum flkingi um heimsbyggina og skiljanlega fum til skemmtunar. Hann kom vi Albanu til a hressa sjlfsliti, en ar virast trlega margir lta hann sem strmenni. Sennilega byggist s afstaa manna alfari v a Bushinn virist inn v a leggja Kosovohra, rjfanlegan hluta Serbu, undir Albani og ar me Albanu sar meir. a segir vafalaust msum hvernig eir eiga a fara a v a leggja undir sig annarra arfleif. egar nbar eru ornir meirihluta tilteknum landshluta, er krafist sjlfstis og san er hgt me t og tma a sameinast heimalandinu hinum megin landamranna.

Bandarkin hafa alltaf veri andvg v sem au n virast vilja koma Kosovo. Hefu au fylgt essari nju stefnu ri 1861, hefu Suurrkinvntanlega tt framt fyrir sr sem sjlfsttt rki.Er Bush a segja a Norurrkin og Abraham Lincoln hafi haft rangt fyrir sr deilu eirri sem leiddi til amersku borgarastyrjaldarinnar ?

En sleppum v, snum a ninu. Bush var arna Albanu innan um vini sna og banda og vandamenn, en uppgtvast allt einu a ri hans er horfi. J horfi me llu snu Stars and Stripes skrauti.

Jafnvel arna hpi albanskra adenda forsetans heillum horfna, - virist hafa veri til staar manneskja sem vildi sna Bush a a vri kominn tmi hann !

v hva undirstrikai a betur en einmitt essi gjrningur, a taka af honum ri ?

***

a dylst ekki neinum, a msir ungavigtarmenn tengdir Framsknarflokknum eru ekki srlega hressir yfir v a Guni gstsson s orinn formaur flokksins. a er tala um a a urfi a yngja upp og endurnja og lti a skna a Guni greyi s ntttrll fr fyrri t ea risaela sem eigi bara a vera safni og skemmta eim sem anga koma.

En hver veit nema Guni reynist bara skaplegasti formaur ? Hann hefur marghttaa plitska reynslu og er jmlasviinu vanur.

g er ekki a segja a g hafi lit honum, nei, nei, v fer fjarri, en mig grunar a essir menn sem hafa veri, svona undir rs og allavega, a hggva Guna, hafi annarlegar stur fyrir breytni sinni. Ef til vill ttast eir frekar a hann kunni a standa sig sem formaur og efli annig r mlaherslur flokknum sem hann hefur tali sig standa fyrir og r herslur eru trlega a sem essir menn vilja ekki upp bori.

a eru nkapitalistarnir Framsknarflokknum, peningafurstarnir og arftakar samvinnuforstjranna, eir sem hafa blmstra undanfarin r samvru skjli stjrnartttku flokksins, sem hrast a n a Framskn fari a halla sr aftur a jlegum samflagsherslum eftir tlf ra frjlshyggjufyller me Sjlfstisflokknum !

Og vissulega er Guni egar farinn a tala me eim htti a aumingja mennirnir ba n vi essar hyggjur, en hvort hann meinar nokku me v sem hann segir a er svo nnur saga.


JMENNINGIN OG FJLMENNINGIN

jmenningin st niur Austurvelli hj styttu Jns Sigurssonar, kldd sinn htabning og skautai fullri fegur, egar Fjlmenningin kom ar askvaandi, eins og henni lgi reiinnar skp .

jmenningunni var fyrst sta starsnt klabur hennar, v segja mtti a hn tjaldai tuskum r llum ttum. a var eins og ekkert eim efnum vri samsttt. Ekki fll etta jmenningunni alls kostar ge en hn kva samt a vera kurteis sem venja hennar var og sagi v vi Fjlmenninguna:

Komdu sl og blessu . Fjlmenningin svarai me einhverri kveju sem virtist flutt fram mrgum tungumlum. Fyrirgefu , sagi jmenningin, en getum vi ekki tala slensku ? Hversvegna ttum vi a gera a ? svarai Fjlmenningin nug og leit tortryggnisaugum jmenninguna. N, af v a vi erum slandi og etta er landi okkar, svarai jmenningin vinsamlega.

Landi tilheyrir bum snum , svarai Fjlmenningin hvss svip, og eir tilheyra mrgum jum, vi eigum v ekkert fremur a vera slensk en hva anna . jmenningunni var hlf hverft vi egar hn heyri etta svar. a var engum blum um a a fletta a arna var tala gegn v jlega einingarbandi sem hn hafi alla t stai fyrir. Mr ykir leitt a heyra etta , sagi hn samt kyrrltlega, g hef alltaf veri slensk og tali etta land tilheyra mr og llu v sem vill vera slenskt.

Fjlmenningin hl vi og sagi: a eru komnir nir tmar og verur a skilja a. a er allt ori breytt. a klir sig til dmis enginn n til dags eins og gerir. a er afskaplega sveitalegt. ttir a sj sjlfa ig spegli, a er hrmung a sj ig, ert sjanlega gmul og rngsn, fordmafull og upplst. a er aus a a er ekki miki ig vari !

jmenningin ronai ofurlti vi essa drepu en svarai hllega sem fyrr: Mr ykir leitt a g skuli vera svona mguleg alla stai a nu mati, en g hef alltaf reynt af fremsta megni a standa rlega a llu v sem mr hefur veri tra fyrir . Fjlmenningin hl n hslega og sagi: Jja, jja, og fyrir hva ykist svo sem standa, a getur n varla veri merkilegt.

jmenningin fann n a a fr aeins a sga hana, en hn vildi samt halda friinn lengstu lg og svarai v ekki eins og hana helst langai til a gera, ess sta sagi hn fastmlt: g stend fyrir mitt flk, a flk sem vill heyra mr til. g hef aldrei brugist v og mun aldrei bregast v. En fyrst spyr mig a essu, vil g spyrja ig ess sama, fyrir hva stendur ?

Fjlmenningin leit me ltilsviringu jmenninguna og svarai yfirltislega: g , - g stend fyrir allt mgulegt, eiginlega alla skapaa hluti sem byggjast vsni og fordmaleysi. Allt verur nefnilega a fjlbreyttu mynstri vi a eitt a komast snertingu vi mig, svo sr a g er htt yfir ig hafin. hefur alltaf forpokast einum sta eins og nir lkar, en eftir a g komst legg hef g fari sigurfr um allan heiminn.

jmenningin st um stund gul og hugsi, svo hf hn upp hfu sitt og leit styttu Jns Sigurssonar, horfi hana stundarkorn og sagi svo: segir a, ltum etta trtt a sinni, en vkjum a ru, geturu sagt mr af hverjum essi stytta er sem stendur hrna hj okkur ? Fjlmenningin rak augun upp styttuna og glpti hana eitt andartak, en sagi svo drambslega : Nei, g hef ekki hugmynd um a og f heldur ekki s a hn s neitt merkileg og ekki vri hn hrna ef g ri einhverju um a.

jmenningin leit beint framan Fjlmenninguna og sagi: g tti ekki von v a myndir kannast vi Jn Sigursson, sem kallaur var smi lands vors, sver og skjldur. Hann var nefnilega slenskur eli og anda eins og g. g f ekki s a vi getum tt neina samlei. A svo mltu gekk jmenningin sna lei, en tk sjanlega stran sveig framhj alingishsinu egar hn gekk ar hj.

Fjlmenningin st ein eftir um stund og gapti, svo leit hn aftur upp styttuna og a hnussai henni. Svo vafi hn a sr allar snar tuskur og gekk rakleitt a dyrum alingishssins og hvarf inn um r.

( jhtardagspistill ritaur 17. jn 2006. )


Höfundur

Rúnar Kristjánsson
Höfundur er húsasmiður og býr á Skagaströnd.

Eldri frslur

Nv. 2018
S M M F F L
        1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30  

Heimsknir

Flettingar

  • dag (18.11.): 0
  • Sl. slarhring: 4
  • Sl. viku: 326
  • Fr upphafi: 0

Anna

  • Innlit dag: 0
  • Innlit sl. viku: 205
  • Gestir dag: 0
  • IP-tlur dag: 0

Uppfrt 3 mn. fresti.
Skringar

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband